Skoro stronę bierną i gdybanie masz już w małym palcu, czas na wyższy poziom wtajemniczenia, czyli kolejne pewniaki gramatyczne na maturę rozszerzoną z angielskiego. Dzisiaj zajmiemy się konstrukcjami, które ostatecznie oddzielą tych, którym wystarczy dogadanie się od tych, którzy operują językiem niczym wytrawni dyplomaci. Jedziemy!
Gramatyczne pewniaki na angielski rozszerzony, które musisz znać
(Hej, a może jednak czujesz, że ta strona bierna to tak jeszcze nie do końca weszła Ci do głowy? Zerknij na mój poprzedni wpis przygotowany specjalnie z myślą o maturze rozszerzonej z angielskiego, gdzie rozkładam na czynniki pierwsze właśnie ją, ale też wish / if only i tryby warunkowe – Matura rozszerzona 2026: Poradnik przetrwania 1).
Matura rozszerzona angielski: Królewska metoda na nicnierobienie – have something done 💅
Leżysz i pachniesz, a wszyscy wokół Ciebie latają i spełniają Twoje zachcianki. Nie malujesz płotu, nie naprawiasz zepsutego silnika, nie farbujesz włosów. Masz od tego ludzi i to im zlecasz wykonanie tych czynności. Na maturze rozszerzonej z angielskiego ta konstrukcja to absolutny pewniak w zadaniach na transformacje.
- I am having my hair dyed.
- I will have the fence painted.
- I had my car repaired.
A oto przepis na tę magiczną miksturę:
1️⃣ HAVE. To ono gra tu pierwsze skrzypce. Nie tylko sugeruje, że chcesz użyć tej konstrukcji, ale też ma za zadanie pokazać czas, np.
💡She has – regularnie
💡You are having – teraz
💡We had – już się to stało (wiem kiedy)
💡They will have – dopiero się to wydarzy
2️⃣ SOMETHING. Królu złoty, czym się zająć? Samochodem, włosami, paznokciami, a może oknem? To właśnie moment na określenie obiektu Twojej potrzeby. 3️⃣ DONE. Ale jak tak sobie patrzysz na to słowo, ale tak naprawdę intensywnie, to nie przypomina Ci ono czegoś? Nie kojarzy się z jakimś taken, forgotten albo written? Jasna sprawa! Przyszła pora na pokazanie czynności dotyczącej tego obiektu i ta czynność musi zostać pokazana w trzeciej formie. I have just had HAVE STH DONE explained by Agata. Nie ma za co.
Matura rozszerzona angielski: Podróże w czasie, czyli czasowniki modalne w przeszłości 🕰️
Zapomnij o zwyczajnym should czy must, to poziom podstawowy. Na rozszerzeniu będziemy analizować przeszłość, a jak wiadomo analiza wsteczna jest zawsze skuteczna. Przed Tobą trójca święta arkusza w tym temacie:
- Should have done – powinienem był to zrobić (ale tego nie zrobiłem, więc klasycznie męczą mnie wyrzuty sumienia).
- Must have done – na pewno to zrobił (dodałem sobie dwa do dwóch i wyszło, że zrobił, więc jestem tego pewien! Chociaż dowodów nie mam… Ale i tak jestem przekonany, że tak właśnie było. Nie zmyślam).
- Can’t have done – niemożliwe, że on to zrobił (Ale że co? Tomek przyłożył Filipowi? On by nawet muchy nie skrzywdził, nie ma takiej opcji! Znam go od przedszkola i wiem).
🥊Boss tego levelu: needn’t have vs. didn’t have to
Dobra, okej. Jakoś bardzo często na arkuszach tego nie widać, ale kto wie, czy to nie TEN rok? Nie daj się zaskoczyć i zapamiętaj: Needn’t have done: zrobiłeś coś, a potem okazało się, że to było niepotrzebne, więc w sumie straciłeś czas i energię.
- I needn’t have bought so much food. Half of the guests didn’t come. Zakupy zrobione, pieniążki wydane, lodówka pełna na kolejny miesiąc, a na imprezę nie przyszedł nawet pies z kulawą nogą.
Didn’t have to: nie musiałeś czegoś robić (i zazwyczaj tego nie zrobiłeś).
- I didn’t have to buy food because my mum had already done it. Nie musiałeś się tym martwić, bo zrobiła to już Twoja mama, więc problem z głowy.
Matura rozszerzona angielski: ING vs TO: kto z kim trzyma? 👫
To jest dżungla (albo, jak kto woli, językowy Tinder). Niektóre czasowniki kumplują się z -ing, inne z to, inne mogą mieć dwie opcje, a jeszcze inne są heretykami i biorą obie opcje. Poniżej przygotowałam dla Ciebie listę najczęstszych przypadków:
| Team -ING | Team TO |
|---|---|
|
suggest -> He suggested buying a new car. avoid -> You should avoid eating junk food. consider -> We are considering moving to Rome. deny -> He denied stealing the money. miss -> I miss living by the sea. risk -> Don’t risk losing your job. fancy -> Do you fancy going out? |
Decyzje i plany: decide, plan, choose, agree, refuse, offer, promise -> She promised to help me. Możliwości i próby: afford, manage, fail, try (w znaczeniu „starać się”), attempt. -> He failed to remember his password. Pozorne stany: seem, appear, pretend, tend -> She seems to be tired. Would like / would love / would prefer -> I would love to see this play! |
Kameleony, które dostosowują się do sytuacji
🕵️♀️ FORGET + to: zapomnieć, żeby coś zrobić (zadanie nie zostało wykonane). We can’t make pancakes. I forgot to buy milk! + -ing: zapomnieć, że się coś zrobiło (to tak, jak wyjdziesz rano z domu i przez pół dnia się zastanawiasz, czy zamknąłeś drzwi na klucz, czy nie). I had forgotten going to Paris until I saw the photos!
🕵️♀️ REMEMBER + to: pamiętać, żeby coś zrobić (zadanie na przyszłość). Please, remember to buy milk on your way home! + -ing: pamiętać, że się coś zrobiło (wspomnienie). I remember buying the milk, I’m sure I have it.
🕵️♀️ REGRET + to: z przykrością o czymś informować (to naprawdę baaaardzo formalny zwrot). We regret to inform you that your application has been rejected. + -ing: żałować czegoś, co już się wydarzyło. I regret telling her the truth.
🕵️♀️ STOP + to: Zatrzymać się, żeby coś zrobić. I stopped to drink some water. + -ing: Przestać coś robić. I stopped drinking coffee.
🕵️♀️ TRY + to: Podejmować wysiłek, starać się (często mówimy tak, kiedy coś nam się nie udaje). I tried to open the door, but it was locked. + -ing: wypróbować nową metodę (chcesz zobaczyć, czy zadziała). Try adding some salt, the salad might taste better.
All or nothing, czyli heretycy
Te zachłanne dranie grają na dwa fronty i w tym samym czasie biorą ze sobą zarówno to, jak i -ing. 😈 Look forward to doing sth (nie móc się czegoś doczekać) -> I’m looking forward to hearing from you! 😈 Be/get used to doing sth (być przyzwyczajonym/przyzwyczaić się do czegoś) -> I can’t get used to waking up at 6 o’clock. 😈 Object to doing sth (sprzeciwiać się czemuś) -> I objected to going to a park in cold weather.
Matura rozszerzona z angielskiego to wejście na salony językowej dyplomacji. Tu już nie wystarczy powiedzieć I think. CKE nie szuka błędów, CKE szuka dowodów na to, że potrafisz operować językiem precyzyjnie. Chcesz przetestować te konstrukcje w praktyce i zobaczyć, czy dasz się złapać w pułapkę needn’t have? Wpadnij na mój IG, napisz w DM „TRENING”, a podeślę Ci zestaw zadań transformacyjnych z kluczem, które idealnie odwzorowują to, co zobaczysz w arkuszu! Powodzenia!
